W artykule opublikowanym dnia 3 października 2021 r. „Nowe przepisy chroniące sygnalistów – nowy bat na przedsiębiorców, czy realna korzyść” zostały poruszone kwestie „kim jest sygnalista” oraz „jakie działanie traktowane jest jako naruszenie” opracowane na podstawie dyrektywy oraz projektu ustawy, który został opublikowany w październiku 2021 roku.
(link do artykułu: https://kancelariahelinska.pl/nowe-przepisy-chroniace-sygnalistow-nowy-bat-na-przedsiebiorcow-czy-realna-korzysc/)
12 kwietnia 2022 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawiła się kolejna wersja projektu ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa.
Poniżej przedstawię listę najbardziej istotnych zmian, które zostały wprowadzone do projektu:
- Kanały wewnętrzne umożliwiające zgłaszanie naruszeń będą musiały wdrożyć podmioty na rzecz którego wykonuje pracę co najmniej 50 osób. W ustawie nie znajdziemy już definicji „pracownika” ani „pracodawcy”, tym samym, powyżej wskazane obowiązki będą miały zastosowanie do każdego podmiotu, na rzecz którego świadczy pracę 50 osób np. zatrudnionych na umowę o pracę, zlecenie, dzieło, a nie tylko podmiotów zatrudniających 50 pracowników w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.
- Podmioty objęte ustawą zobowiązane będą do stworzenia i wdrożenia procedury zgłaszania naruszeń prawa i podejmowania działań następczych (w poprzedniej wersji zostało wskazane, że ma to być jedynie regulamin).
- Rozszerzono katalog osób mogących zgłaszać naruszenia np. o praktykantów.
- Do katalogu naruszeń prawa dodano dziedzinę: „interesów finansowych skarbu państwa Rzeczypospolitej Polskiej oraz Unii Europejskiej”, a także wskazano, że podmiot prawny może dodatkowo ustanowić zgłaszanie naruszeń dotyczących obowiązujących w tym podmiocie prawnym regulacji wewnętrznych lub standardów etycznych.
- Za działanie odwetowe uznane zostało także „ wyrządzenie innej szkody niematerialnej, w tym nadszarpnięcia reputacji, zwłaszcza w mediach społecznościowych”.
- Podmiot prawny zobowiązany do posiadania kanałów wewnętrznych może posiadać jedynie kanał elektroniczny.
- Dane zawarte w rejestrach dotyczące zgłoszeń wewnętrznych powinny być przechowywane nie dłużej niż przez okres 12 miesięcy (w poprzedniej wersji okres ten wynosił 5 lat).
- Za niewdrożenie procedury wewnętrznej grozi kara grzywny do 5 tys. zł (w poprzedniej wersji – 3 lata pozbawienia wolności).
- Realizacja obowiązku ustalenia procedury wewnętrznej przez podmioty prywatne, na rzecz których wykonuje pracę co najmniej 50 i mniej niż 250 osób, następuje do dnia 17 grudnia 2023 r.
- Ustawa wchodzi w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia. w poprzedniej wersji vacatio legis wynosiło 14 dni od ogłoszenia). Dodatkowo, ustawa przyznaje dodatkowy miesiąc na wdrożenie wewnętrznych i zewnętrznych kanałów zgłoszeniowych.